سنگ عباسآباد به عنوان مشهورترین عضو خانواده تراورتنها، سالهاست که پیوند میان سنت و مدرنیته...
بوک مچ و فور مچ را به طور خلاصه میتوان نوعی فرآوری سنگ ساختمانی دانست. در این نوع فرآوری شاهد ایجاد طراحهای جذاب و زیبا از کنار هم قرار گرفتن چند قطعه سنگ اسلب هستیم. به دلیل زیبایی بالای این نوع فرآوری، این روزها شاهد عرضهی اغلب سنگهای ساختمانی به این شکل هستیم.
در این مقاله قصد داریم به چند موضوع مهم در خصوص این موضوع اشاره کنیم.
آنچه در ادامه میخوانید:
برای درک ساختار این سنگها، ابتدا به سراغ بررسی نام آنها میرویم. نامهای بوکمچ و فورمچ بر گرفته از شکل ایجاد شده توسط این سنگهاست. در سنگ Book Match دو سنگ اسلب با طرحهایی کاملاً قرینه در کنار یکدیگر قرار میگیرند. این دو سنگ یا به صورت افقی یا به صورت عمودی دقیقاً به هم چسبیده و نصب میشوند. خط اتصال این دو اسلب، نقش خط تقارن آنها را ایفا میکند.
برای درک موضوع به حرف w فکر کنید. این حرف را میتوان یک تصویر ایجاد شده از دو v دانست. در بوکمچ دقیقاً ما با شکل w سر و کار داریم که از دو اسلب دارای طرحهای v تشکیل شده است.
در فورمچ نیز اتفاقی مشابه دیده میشود. با این تفاوت که در اینجا دو خط تقارن داریم. Four Match همانطور که از نامش پیداست، از مچ شدن چهار اسلب ایجاد میشود. اگر سنگهای مثال قبل را به صورت فورمچ در کنار هم قرار دهیم، شکلی شبیه XX مشاهده خواهیم کرد. شکل جدید از چهار v تشکیل شده است که هر کدام با سنگ کناری خود به صورت افقی و عمودی در تقارن هستند.
تفاوت بوک مچ و فور مچ تنها در همین شکل طرح آنهاست. اولی از دو قطعهی اسلب و دومی از چهار قطعه تشکیل میشود.
نحوه تولید سنگهای بوک مچ و فور مچ با دقت فنی بالایی انجام میشود تا تقارن طبیعی رگهها حفظ شود. ابتدا کوپهای سنگ از معدن استخراج شده و به کارخانه منتقل میشوند، جایی که با دستگاههای اره پیشرفته به اسلبهای نازک (معمولاً ۲ تا ۳ سانتیمتر ضخامت) برش میخورند. برای بوک مچ، دو اسلب متوالی را قرینه میکنند – یکی را ۱۸۰ درجه میچرخانند – و برای فور مچ، چهار اسلب را به صورت دو جفت عمودی و افقی ترکیب میکنند. سپس، سطوح با ابزارهای ساب و صیقلکاری پرداخت میشوند و قطعات شمارهگذاری میگردند تا در نصب، طرح کامل شکل گیرد. این فرآیند نه تنها ضایعات را کاهش میدهد، بلکه کیفیت نهایی را تضمین میکند، به شرطی که سنگ بدون نقص و با رگههای برجسته باشد.
مفهوم طرح بوک مچ و فور مچ را در بخش قبل به شکلی کاملاً ساده توضیح دادیم. این فرآوری در تمام سنگهای ساختمانی دیده میشود. نمیتوان گفت تنها نوع خاصی از سنگها به این شکل تولید میشوند. هر سنگی که در اسکوبهایی با طرحهای کامل به سنگبری منتقل شود، گره و نقص نداشته باشد و از کیفیت مناسب برخوردار باشد، میتواند با این طرحها فرآوری شود.
البته یکی از شرطهای لازم و مهم وجود طرحهای مناسب فورمچ و بوک مچ بر روی سنگ است. معمولاً سنگهایی که طرحهای یکنواخت دارند در این نوع فرآوری به خوبی خود را نشان نخواهند داد. این موضوع اغلب در سنگهای گرانیت با طرحهای یکسان و بدون رگه اتفاق میافتد.
سنگهای ساختمانی زیر را میتوان در صورت دارا بودن شرایط بالا به صورت بوک مچینگ و فور مچینگ فرآوری کرد:
سنگهای بوک مچ و فور مچ مزایای چشمگیری دارند، از جمله ایجاد جلوه هنری و لوکس که فضا را بزرگتر و جذابتر نشان میدهد، به ویژه با نورپردازی LED زیر سنگهای شفاف مانند مرمر. این سنگها دوام بالایی در برابر فشار و شکستگی دارند و برای دکوراسیون مدرن ایدهآل هستند، اما معایبی مانند هزینه بالای تولید و حمل (به دلیل حساسیت اسلبهای بزرگ) و دشواری در تهیه سنگهای مناسب با رگههای متنوع نیز همراهشان است. در نهایت، انتخاب این سنگها برای پروژههای لوکس توجیهپذیر است، مشروط بر ارزیابی بودجه و فضای موجود.
همانطور که در بخش قبل دیدید، انواع سنگهای ساختمانی را میتوان به این شکل فرآوری و در ساختمان نصب کرد. با نگاهی به این لیست میتوانید به راحتی تنوع کاربردهای این سنگها را درک کنید.
سنگ تراورتن، سنگ گرانیت، سنگ مرمر و سنگ مرمریت و کریستال در واقع تقریباً تمام سنگهایی هستند که از معادن ایران استخراج میشوند. این سنگهایی همهی کاربردهای ساختمانی از جمله نمای داخلی و خارجی، کفپوش و سنگفرش و … را پوشش میدهند. اما آیا واقعاً میتوان در همه جا این سنگها را به کار برد؟
سنگهای فورمچ و بوکمچ از قطعات اسلب تشکیل میشوند. پس استفاده از این سنگها معمولاً بر روی دیوارها و کفهای با مساحت بالا امکانپذیر است. برای مثال بر روی دیوارهای نمایی که پر از پنجره و ناهمواری هستند نمیتوان از این سنگها استفاده کرد.
به این ترتیب میتوان موارد زیر را از جمله مهمترین کاربردهای این سنگها دانست:
سنگهای Book Match و Four Match را شناختیم. حال نوبت به بررسی قیمت و مباحث اقتصادی مربوط به این سنگها میرسد.
سنگهای اسلب نسبت به سنگهای تایلی قیمت بالاتری دارند. دلیل این امر صرفه هزینههای بیشتر برای فرآوری و همچنین افزایش پرتی و هدر رفتن سنگ در سنگبری میشود. به همین دلیل قیمت تمام شدهی این سنگها از نمونههایی با ابعاد کمتر بیشتر است.
به همین دلیل میتوان گفت سنگهای فورمچ و بوک مچ چون از نوع اسلب هستند، قیمت بهنسبت بیشتری از دیگر انواع سنگها دارند. البته علاوه بر برش در ابعاد اسلب، نوع فرآوری این سنگها و برش به شکلی که طرحهایی قرینه و جذاب در آنها مشاهده شود خود سبب افزایش قیمت آنها میشود.
از این رو خرید بوک مچ و فور مچ سنگهای ساختمانی، معمولاً برای ساختمانهای لوکس یا به صورت محدود و دکوراتیور انجام میشود.
